Christmas

en ‘Na laethanta roimh Nollaig théadh m’athair is mo mháthair ‘on Daingean i gcomhair bailiú na Nollag fé mar a thugadh gach éinne air an uair úd. Thugaidís oiread tae agus siúcra is feoil is langaí is ceannaíocha muice leo agus thugaidís oiread bídh is a dheineadh tamall iad tar éis na Nollag. Fé mar adeiridís, theastaíodh uathu blúire a bheith istigh acu i gcomhair aimsire tur dualaithe an Earraigh mar ní bhíodh puinn teaspaigh ar éinne le linn na haimsire sin.



Ag teacht thar n-ais go dtí Oíche Nollag bhíodh an tigh chomh glan compordach, an t-iarta chomh gealtha le haol is tine bhreá mhóna curtha síos ag mo mháthair, stuaicín, mar bhíodh sí bainte againn ar an gcnoc agus bhíodh luaith dheas gheal ag móin an chnoic. Bhíodh áthas orainn go léir Oíche Nollag. Bhí a lán sóchamaistí againn ná bíodh i rith na bliana. Cístí risíní, subh is oráistí is a lán rudaí eile. Bhíodh ár mbolg lán go barra.



Bhíodh Aifreann an Mheán-Oíche againn leis Oíche Nollag. Chaithimís siúl ón gClochán Dubh go dtí Séipéal na Carraige. Bhí stráice maith bóthair ann ach ba bhreá linn siúl ann. Bhíodh lantaeir againn mar ní raibh an solas aibhléise ann an uair sin ach bhí na coinnle ins na fuinneoga ag soilsiú orainn. Bhreá led chroí bheith ag féachaint orthu mar thugaidís breis solais don áit timpeall. Is orainn a bhíodh an gliondar ag bualadh bóthair chun breithlá an Linbh Íosa a cheiliúradh.

Dheinidís an-jorum aimsir na Nollag. Bhailídís airgead agus thagaidís le chéile i dtigh ar an mbaile. Cheannaídís cúpla galún pórtair i gcomhair Oíche Nollag agus nuair a bhíodh gach éinne le chéile agus cúpla gloine caite siar acu bhíodh clismirt is cuileachta sa tigh agus seo mar a deiridís:



“Oíche Nollag is beannaithe an oíche í.

Ná téimis a chodladh gan bogadh beag rínnce.”



Níor chuir mo mhuintir an bolta ar an ndoras riamh Oíche Nollag agus d’fhágaidís an solas ar lasadh, is pé báirín breac is cístí is subh a bhíodh acu chuiridís ar an mbord é agus trí chupa, mar deiridís go dtugadh an Mhaighdean Mhuire is Naomh Seosamh is an Leanbh Íosa turas ar gach tigh an oíche sin’.

Coitianta ar mo Pheann

Caitlín Ní Mhaoileoin – Uí Shé

Coiscéim 2012